Een glijlager is een lager waarbij het wiel over een as of bus glijdt, zonder kogels of rollen ertussen. Het is een eenvoudige en robuuste manier om een wiel te laten draaien. Het past vooral bij lage snelheden, lichte tot middelzware belasting en gebruik op korte afstanden.
Hoe werkt het?
Een glijlager heeft geen bewegende onderdelen tussen wiel en as. Het draaien gebeurt in drie stappen.
- De as zit vast: De wielas gaat door het asgat en zit stevig in de gaffel. De as draait dus niet mee, maar blijft op zijn plek zitten.
- De naaf glijdt over de as: De naaf is het midden van het wiel. Daar zit een gladde lagerbus of een glad asgat. Als het wiel gaat rollen, glijdt dit oppervlak langs de stilstaande as.
- Het glijvlak draagt de belasting: Het gewicht van de last wordt verdeeld over het contactvlak tussen as en naaf. Doordat dit vlak glad is en vaak uit een slijtvast materiaal bestaat, blijft het draaien soepel genoeg voor rustig gebruik.
Bij een glijlager is er altijd wat meer wrijving dan bij een kogellager of rollager. Bij rustig rijden, korte afstanden en af en toe verplaatsen merkt u dat nauwelijks. Bij lange afstanden, hoge snelheid of dagelijks intensief gebruik kan het wiel zwaarder lopen en sneller slijten. Of een glijlager voldoet, hangt dus af van hoe vaak, hoe ver en met hoeveel gewicht u rijdt.
Beeldsuggestie: Doorsnede van een wiel met glijlager. De wielas, de naaf met lagerbus en de gaffel zijn gelabeld met de nummers 1, 2 en 3 die bij de drie stappen horen. Een pijl laat de draairichting van het wiel zien en een tweede pijl toont de belasting van boven.
Voorbeeld uit de praktijk
Een particulier bouwt een verrijdbare werkbank voor in de garage. De werkbank weegt 60 kg en wordt met gereedschap zo’n 100 kg zwaar. Hij staat meestal op dezelfde plek en wordt een paar keer per week 5 meter verschoven over een gladde vloer. Dat is rustig gebruik, op korte afstand en zonder snelheid.
Waarom het ertoe doet
Bij vier wielen komt er ongeveer 25 kg op elk wiel. Voor zo’n situatie is een glijlager vaak voldoende, omdat het wiel weinig kilometers maakt. Een wiel met een zwaarder lager is hier meestal niet nodig. Gebruikt u de werkbank dagelijks of rijdt u hem door een hele werkplaats, dan kan een ander lager beter passen.
Zo begint u
Open het zoekfilter met glijlager al voorgeselecteerd. Tel het totale gewicht op en deel dat door het aantal wielen. Kies een draagkracht per wiel die hoger is dan dat getal, zodat u marge houdt. Controleer daarna het asgat, de bouwhoogte en de bevestiging, zodat het wiel op uw werkbank past.
Wanneer kiest u een glijlager?
Kies een glijlager als:
- het wiel weinig draait, bijvoorbeeld een paar keer per week over een korte afstand
- de snelheid laag is, zoals bij een verrijdbare werkbank, kast of plantenbak
- de belasting per wiel beperkt blijft en ruim onder de draagkracht ligt
- u een eenvoudige en robuuste oplossing zoekt zonder extra lagerdelen
- u het wiel vooral wilt verplaatsen en daarna weer laat staan
Let op bij:
- Lange afstanden of dagelijks intensief gebruik: Door de hogere wrijving kan een glijlager sneller slijten en zwaarder lopen. Overweeg dan een kogellager of rollager.
- Hoge snelheid: Bij veel snelheid warmt het glijvlak op. Dit lager is daarom niet de beste keuze voor wielen die vaak sneller dan wandeltempo rijden.
- Zware lasten: Kijk altijd naar de opgegeven draagkracht van het wiel. Gaat het om hoge gewichten die u ook regelmatig verplaatst, dan past een rollager meestal beter.
- Stof, zand of vuil: Vuil tussen as en naaf kan het glijvlak sneller laten slijten. Houd het wiel schoon en controleer het regelmatig op zwaar lopen of speling.
Glijlager, kogellager of rollager?
| Lagering | Rolweerstand | Geluid | Onderhoud | Geschikt voor |
|---|---|---|---|---|
| Glijlager | Hoger | Iets meer geluid mogelijk | Weinig, soms smeren | Rustig gebruik, korte afstanden, lage snelheid |
| Kogellager | Laag | Stil | Weinig (afgedicht) | Regelmatig gebruik en langere afstanden |
| Rollager | Laag | Stil | Weinig tot gemiddeld | Zwaardere belasting en intensief gebruik |
Veelgestelde vragen
Is een glijlager sterk genoeg voor mijn toepassing?
Dat hangt af van het gewicht en het gebruik. Kijk eerst naar de draagkracht van het wiel en deel uw totale last door het aantal wielen. Houd ruim marge. Rijdt u weinig en rustig, dan is een glijlager vaak genoeg. Gaat het om dagelijks gebruik of zware lasten, kies dan eerder een kogellager of rollager.
Wat is het verschil tussen een glijlager en een kogellager?
Bij een glijlager glijdt het wiel over de as. Bij een kogellager rollen er kleine kogels tussen as en naaf. Daardoor loopt een kogellager lichter en stiller. Een glijlager is eenvoudiger gebouwd en past goed bij weinig gebruik.
Moet ik een glijlager smeren?
Dat verschilt per wiel en materiaal. Sommige glijlagers lopen goed zonder smering, andere lopen soepeler met een beetje smeermiddel. Kijk naar de aanwijzingen bij het wiel. Loopt het wiel zwaar of piept het, dan kan een controle op vuil of een druppel smeermiddel helpen.
Waarom loopt mijn wiel met glijlager zwaar?
Vaak zit er vuil, stof of haar tussen as en naaf. Ook een te zwaar belast wiel of een bout die te strak is aangedraaid kan de oorzaak zijn. Maak het wiel schoon, controleer de bevestiging en kijk of de last niet te hoog is. Blijft het zwaar lopen, dan past een ander lager mogelijk beter.
Hoe vind ik wielen met een glijlager in het zoekfilter?
Gebruik het zoekfilter met glijlager al voorgeselecteerd. Vul daarna de draagkracht, wieldiameter en bevestiging in die u nodig hebt. Weet u niet zeker welk wiel past? Dan helpt de keuzehulp u stap voor stap.
Gerelateerde termen
Vind uw wiel met glijlager
Bekijk direct alle wielen met een glijlager in het voorgefilterde zoekfilter en verfijn op draagkracht, wieldiameter en bevestiging.
Twijfelt u? Gebruik de keuzehulp: https://www.rollers.nl/keuzehulp/
